ศูนย์พัฒนาโครงการหลวงอ่างขางได้ก่อตั้งมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2524 โดยเริ่มดำเนินการพัฒนาและส่งเสริมอาชีพด้านพืชผัก ไม้ดอก ไม้ผล และพืชเครื่องดื่มเมืองหนาวเป็นลำดับแรก ต่อมาได้ทำการขยายผลการดำเนินงานไปในด้านหัตถกรรม จนสามารถดำเนินการพัฒนาและส่งเสริมทั้งในด้านเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม พร้อมทั้งได้ส่งเสริมการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติควบคู่กันไป ปัจจุบันศูนย์พัฒนาโครงการหลวงอ่างขาง มีพื้นที่รับผิดชอบดำเนินงาน  16,577  ไร่ (26.525 ตร.ม.) ครอบคลุมพื้นที่ส่งเสริมหลัก 5 หมู่บ้าน  ได้แก่ บ้านนอแล บ้านขอบด้ง บ้านปางม้า บ้านคุ้ม และบ้านหลวง

 

 


 

 

ที่ตั้งศูนย์    เขตหมู่บ้านคุ้ม หมู่ 5 ตำบลแม่งอน อำเภอฝาง  จังหวัดเชียงใหม่

 

 


 

ลักษณะเป็นรูปแอ่งกระทะ สภาพป่าโดยทั่วไปเป็นป่าสนและป่าดิบ ดินอยู่สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง 1,400 เมตร แม่น้ำที่สำคัญมีทั้งหมด 4 สาย คือ ห้วยแห้ง ห้วยซ่าน ห้วยอ่างขาง  และห้วยแม่เผอะ ความสูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง 1,400 เมตร ลักษณะดินส่วนใหญ่เป็นดินชุดบ้านหลวง (Ban Luang Series) ดินร่วนเหนียว ดินชุดอ่างขาง (Angkhang Series) เป็นดินที่เกิดจากหินปูน หินเชลล์ ดินดาน สภาพของดินโดยรวมมีโครงสร้างดินดี พื้นที่มีความลาดชันสูงสภาพค่อนข้างเป็นกรด (pH 4.5-6.0) ขอบเขตพื้นที่รับผิดชอบ 26.525 ตร.ม. (16,577 ไร่)

 

 


 

อยู่ในเขตอากาศร้อนชื้นเส้นศูนย์สูตร อุณหภูมิเฉลี่ยสูงสุด 24.0 องศาเซลเซียส อุณหภูมิเฉลี่ยต่ำสุด  13.0 องศาเซลเซียส อุณหภูมิเฉลี่ยตลอดทั้งปี 18.5 องศาเซลเซียส มีปริมาณน้ำฝนเฉลี่ยตลอดปี 181.6 มิลลิเมตร ปริมาณน้ำฝนรวมตลอดทั้งเดือนมากสุดเดือน ก.ย. 48 (767.30 มิลลิเมตร) ปริมาณน้ำฝนรวมตลอดทั้งเดือนต่ำสุดเดือน ม.ค. 48, ก.พ. 48 (0.00 มิลลิเมตร) ความชื้นสัมพัทธ์เฉลี่ยทั้งปีร้อยละ 87.1 (รายงานสรุปข้อมูลตรวจวัดอากาศ ประจำปี  2548)

 


 

มีจำนวน 6  หมู่บ้าน  คือ  บ้านหลวง, บ้านคุ้ม, บ้านปางม้า, บ้านนอแล, บ้านขอบด้ง  และบ้านป่าคา   ประชากร  จำนวน  3,929  คน  703 ครอบครัว  ประกอบด้วย เผ่าปะหล่อง, มูเซอดำ, ไทใหญ่  และจีนยูนาน  ศาสนา พุทธ, คริสต์เป็นส่วนใหญ่  และนับถือผีบางส่วน

 

 

 


 

 

การเดินทาง สามารถเดินทางขึ้นดอยอ่างขางได้ทั้งหมด 3 เส้นทาง แต่เส้นทางที่ใช้เป็นหลัก มีอยู่เส้นทางเดียวคือ ขึ้นดอยอ่างข่างที่กิโลเมตรที่ 137 ณ วัดหาดสำราญ


การเดินทางโดยรถยนต์

การเดินทางโดยรถยนต์สามารถเดินทางไปได้หลาย 3 เส้นทาง ดังนี้

    ขึ้นดอยอ่างขาง ณ วัดหาดสำราญ กม 137 สามารถใช้เส้นทาง เชียงใหม่-ฝาง (เส้นทางหลวงหมายเลข 107) มาถึงปากทางขึ้นดอยอ่างขาง ให้เลี้ยวซ้ายตามถนน ซึ่งค่อนข้างลาดชัน มีทางโค้งและสูงช้น
    ขึ้นดอยอ่างขาง ณ อำเภอเชียงดาว กม 79 จากตัวเมืองจังหวัดเชียงใหม่ ใช้เส้นทางเชียงใหม่-ฝาง (ทางหลวงหมายเลข 107) เดินทางเรื่อยมาจนถึงอำเภอเชียงดาว บริเวณหลักกิโลเมตรที่ 79 จะพบทางแยก (เส้นทางหมายเลข 1) เลี้ยวซ้ายผ่าน ต.เมืองงาย บ้านอรุโณทัย บ้านหลวง เส้นทางค่อนข้างแคบแต่ไม่ลาดชัน
    เส้นทางจากอำเภอฝาง-หมู่บ้านนอแล มีระยะทางสั้นที่สุด แต่มีความลาดชัดมากและไหล่ทางชำรุด เป็นหลุมบ่อ พื้นถนนเป็นหินกรวด เส้นทางนี้เป็นเส้นทางเลียบแนวชายแดนไทย-พม่า ตลอดทางจะมีด่านทหาร และพบเห็นทั้งค่ายทหารของไทย และพม่า บริเวณสองริมฝั่งหุบเขา ไม่แนะนำให้ไปโดยเด็ดขาด


การเดินทางโดยรถประจำทาง


    เดินทางจาก จังหวัดเชียงใหม่ - ดอยอ่างขาง สามารถโดยสารรถประจำทางสายเชียงใหม่-ฝาง หรือ เชียงใหม่-ท่าตอน มาลงที่ปากทางดอยอ่างขาง หน้าวัดหาดสำราญ กิโลเมตรที่ 137 จากนั้นใช้บริการรถสองแถว รถตู้ หรือรถมอเตอร์ไซด์ขึ้นดอยอ่างขางอีกครั้งหนึ่ง หรือเดินทางด้วยรถตู้ประจำทางจากตัวเมืองเชียงใหม่ ไปยังอ่างขาง ได้เช่นกัน
    เดินทางจาก จังหวัดเชียงราย - ดอยอ่างขาง สามารถเดินทางโดยใช้เส้นทาง เชียงราย - ดอยอ่างขางได้เช่นกัน

 

 



 


 

1    อบรมและถ่ายทอดเทคโนโลยี  ให้เกษตรกรมีความรู้และทักษะในการประกอบอาชีพการเกษตร  เพื่อสร้างรายได้  
2    เพื่อพัฒนากลุ่มเกษตรกรให้มีความเข้มแข็ง  และพึ่งพาตนเองได้
3    เพื่อการฟื้นฟูและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ  ป่าต้นน้ำ – ลำธาร  โดยชุมชน
4    พัฒนาประสิทธิภาพของบุคลากร  และผู้นำเกษตรกร  เพื่อรองรับศูนย์การเรียนรู้
 

 


 

 

 

งานส่งเสริมและพัฒนาอาชีพ
ภาคการเกษตร  ส่งเสริมอาชีพด้านการปลูกพืชผักเมืองหนาว จำนวน 9 ประเภท ได้แก่ ผักอินทรีย์  ผัก GAP ไม้ผลเขตหนาว ไม้ผลขนาดเล็ก ไม้ดอก ชาอินทรีย์ กาแฟ พืชไร่ และพืชสมุนไพร
นอกภาคการเกษตร  
งานหัตถกรรม  ได้แก่ การสนับสนุนการทำผ้าพันคอ ผ้าคลุมไหล่ กำไลอิบูแค และหมอนใบชา
งานท่องเที่ยว สนับสนุนและส่งเสริมกิจกรรมการท่องเที่ยวภายในชุมชน ได้แก่ การแสดงการละเล่นของชนเผ่า  บริการจุดกางเต้นท์ บริการอาหารและบ้านพักในชุมชน เป็นต้น โดยชุมชนเป็นผู้บริหารจัดการกันเอง
งานแปรรูปผลผลิต ได้แก่ การแปรรูปพืชผักและไม้ผลเมืองหนาวต่างๆ ไว้สำหรับการบริโภคภายในครัวเรือน  และจำหน่ายทั่วไป ณ ร้านค้าชุมชม

 

 

 


 

 

 

 

     ศูนย์พัฒนาโครงการหลวงอ่างขาง มีพื้นที่รับผิดชอบดำเนินงาน  16,577 ไร่ (26.525 ตร.ม.) ครอบคลุมพื้นที่  5  หมู่บ้าน  ได้แก่ บ้านคุ้ม บ้านปางม้า บ้านหลวง บ้านนอแล  และบ้านขอบด้ง ปัจจุบันมีพื้นที่ส่งเสริมครอบคลุม 9 หมู่บ้าน คือ ต.ม่อนปิ่น อ.ฝาง จ.เชียงใหม่ จำนวน 2 หมู่บ้าน ได้แก่ บ้านนอแลและบ้านขอบด้ง ต.แม่งอน  อ.ฝาง จ.เชียงใหม่ จำนวน 3 หมู่บ้าน ได้แก่  บ้านปางม้า, บ้านคุ้ม และบ้านหลวง  ต.หนองบัว อ.ไชยปราการ จ.เชียงใหม่  จำนวน 4 หมู่บ้าน ได้แก่ บ้านผาแดง, บ้านสินชัย, บ้านถ้ำง๊อบ  และบ้านป่าเกี๊ย เกษตรกรที่ได้รับการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพในปีงบประมาณ  2552 จำนวน 470 ครอบครัว  ส่งเสริมอาชีพในภาคการเกษตรให้กับเกษตรกร 9 ประเภท ได้แก่ การผลิตผักอินทรีย์  ผัก GAP ไม้ผลเขตหนาว ไม้ผลขนาดเล็ก (สตรอเบอรี่) ไม้ดอก  ชาอินทรีย์ กาแฟ พืชไร่ และพืชสมุนไพร สามารถสร้างรายได้ให้กับเกษตรกรได้ถึง 12,359,899.10 บาท ส่วนกิจกรรมด้านการส่งเสริมอาชีพนอกภาคการเกษตร  ได้แก่ การทอผ้าคลุมไหล่ ผ้าพันคอ กำไลหญ้าอิบูแค หมอนใบชา การแปรรูปผลผลิต และการค้าขายภายในชุมชน ตลอดจนให้การสนับสนุนและส่งเสริมการท่องเที่ยวภายในชุมชน  ซึ่งสามารถสร้างรายได้ให้กับเกษตรกรได้ถึง  5,000,000 บาท
    นอกจากกิจกรรมในภาคการเกษตรและนอกภาคการเกษตรแล้ว ยังมีกิจกรรมทางด้านการอนุรักษ์ดินและน้ำที่ส่งเสริมให้เกษตรกรรวมกลุ่มกันทำกิจกรรมควบคู่ไปกับการประกอบอาชีพหลัก เช่น การทำปุ๋ยหมัก การทำปุ๋ยน้ำชีวภาพ การทำปุ๋ยพืชสด และการเลี้ยงไส้เดือน เป็นต้น เพื่อใช้สำหรับการปรับปรุงบำรุงดิน และลดต้นทุนในการผลิตพืช ตลอดจนการส่งเสริมการเลี้ยงหมูหลุมไว้ใช้บริโภคภาคในครัวเรือน การปลูกป่าชุมชนเพื่อประโยชน์ใช้สอย กิจกรรมด้านการเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชน โดยมุ่งเน้นให้คนในชุมชนทำกิจกรรมร่วมกัน  เพื่อก่อให้เกิดความสามัคคีและนำพาไปสู่การพัฒนาที่ยั่งยืนต่อไป